Door AI gegenereerde afbeelding niet auteursrechtelijk beschermd - update
Het gerechtshof Dusseldorf heeft geoordeeld dat een met AI gegenereerde afbeelding van een hond onder water (bovenste afbeelding) geen inbreuk maakt op het auteursrecht op de foto waar de afbeelding op gebaseerd is. Volgens het Hof is alleen het onbeschermde motief overgenomen en niet de beschermde creatieve keuzes van de fotograaf. Motieven, ideeën, gedachten etc. zijn niet auteursrechtelijk beschermd.
Het Hof oordeelde dat de output ondubbelzinnig en objectief de persoonlijkheid van de gebruiker moet weerspiegelen en dat in deze zaak van menselijke schepping geen sprake is.
Er is dus geen sprake van een inbreuk omdat alleen het motief is overgenomen. Het gerechtshof Dusseldorf baseert zich overigens op het Unierecht en daarmee is deze uitspraak ook van belang voor Nederland.
Overigens gaat het Hof niet in op de vraag wat er gebeurt met betrekking tot de input, alleen de output. Want vaststaat dat de oorspronkelijke foto is geüpload in AI software om daarmee een nieuwe foto te creëren. Die vraag staat centraal in de discussies over het gebruik van auteursrechtelijk beschermde werken in o.a. training in AI-modellen. Hierover lopen in Europa diverse zaken.
Voor meer informatie zie.
Ook de rechtbank Frankfurt kwam in haar uitspraak d.d. 27 mei tot een soortgelijk oordeel. In deze zaak ging het om twee ondernemingen die via eBay een vrijwel identiek product verkochten en waarvan de eiser stelde dat de verweerster met behulp van ChatGPT haar eigen foto's had nagebootst. Volgens eiser vertoonden de afbeeldingen zoveel overeenkomsten dat er wel sprake moest zijn van een auteursrechtinbreuk. De rechtbank wijst alle eisen af. Ten aanzien van een van de foto's kon niet worden bewezen dat er sprake was van een inbreukmakende handeling. Een ander kwam helemaal niet voor bescherming in aanmerking vanwege gebrek aan originaliteit.
Kern van deze uitspraak is niet het gebruik van AI als zodanig maar welke elementen van een foto auteursrechtelijk beschermd zijn en of die elementen herkenbaar worden overgenomen. Zoals in het geval van de 'hondenfoto' alleen het auteursrechtelijk onbeschermde motief werd overgenomen (hond onder water met een rode bal). In deze uitspraak staan dus opnieuw centraal de vrije en creatieve keuzes van een maker (nodig om auteursrecht te krijgen) en of die keuzes herkenbaar zijn overgenomen.
Ongetwijfeld zullen er nog vele rechtszaken op dit gebeid volgen.